Een gehechtheid is een staat van vastklampen die voortkomt uit de onjuiste overtuiging dat iemand of iets noodzakelijk is voor jouw geluk.

Is liefde blind?

Ze zeggen dat liefde blind is. Maar is dat wel zo? Eigenlijk is niets op aarde zo helder ziend als liefde. Wat blind is, is niet liefde maar gehechtheid. Een gehechtheid is een staat van vastklampen die voortkomt uit de onjuiste overtuiging dat iemand of iets noodzakelijk is voor jouw geluk.

De verblinding van gehechtheid

Heb jij gehechtheden? Mensen van wie of dingen waarvan je onjuist gelooft dat je zonder ze niet gelukkig kunt zijn? Zet ze eens onder elkaar voordat we bekijken hoe ze je precies verblinden.

Denk aan een politicus die zichzelf ervan overtuigd heeft dat hij niet gelukkig zal zijn tenzij hij politieke macht heeft. Zijn zoektocht naar macht verruwt zijn gevoeligheid voor de rest van het leven. Hij heeft nauwelijks tijd voor zijn familie en vrienden. Hij ziet en reageert plotseling op mensen in termen van de steun of bedreiging die ze vormen voor zijn ambitie. En zij die hem niet kunnen bedreigen of steunen, merkt hij niet eens op. In aanvulling op zijn verlangen naar macht heeft hij een gehechtheid aan andere zaken als seks of geld; de arme man is zo selectief geworden in wat hij opmerkt dat je bijna zou kunnen zeggen dat hij blind is. Iedereen ziet dit, behalve de man zelf. Dit is de toestand die leidt tot de verwerping van de Messias, de verwerping van de waarheid en schoonheid en goedheid, omdat je er blind voor bent geworden.

Stel je nu voor dat je naar een orkest luistert waarin het geluid van de trommel zo luid is dat je niets anders kunt horen. Om van de symfonie te kunnen genieten moet je ieder instrument in het orkest opmerken. Om in de staat te verkeren die we liefde noemen moet je gevoelig zijn voor de eigenheid en schoonheid van alles en iedereen om je heen. Je kunt moeilijk zeggen dat je liefhebt wat je niet eens opmerkt, en als je maar een paar wezens opmerkt en anderen uitsluit is dat helemaal geen liefde. Want liefde sluit niemand uit; het omarmt het geheel van het leven; het luistert naar de symfonie als geheel en niet alleen naar het ene of het andere muziekinstrument.

De gevolgen van gehecht zijn

Sta er nu even bij stil hoe je gehechtheden de symfonie van het leven niet minder overstemmen dan dat de gehechtheid van de politicus aan macht en de gehechtheid van de zakenman aan geld hen hebben verhard voor de melodie van het leven. Of bekijk het eens op een andere manier: er is een enorme hoeveelheid informatie die voortdurend uit de wereld binnenstroomt via de zintuigen, de weefsels van de organen van je lichaam. Slechts een klein deel van deze informatie bereikt je bewuste geest.

Zo zie jij wat je ziet: de 3 filters

Wie beslist wat er uiteindelijk, van al het materiaal dat vanuit de wereld binnenstroomt, zijn weg vindt naar je bewuste geest? Dat zijn drie beslissende filters: ten eerste je gehechtheden, ten tweede je overtuigingen en als derde je angsten.

Je gehechtheden: je zult onvermijdelijk zoeken naar wat ze voedt of bedreigt, en al het andere de rug toekeren. Je zult net zomin geïnteresseerd zijn in de rest als de gierige zakenman geïnteresseerd is in alles wat niet met geld verdienen te maken heeft.

Je overtuigingen: kijk maar naar een fanaticus die alleen ziet wat zijn of haar overtuiging bevestigt en alles blokkeert dat die overtuiging bedreigt. Dan zul je begrijpen wat je overtuigingen met je doen.

Je angsten: als je wist dat je over een week geëxecuteerd zou worden zou dat alles zijn waar je je op kon concentreren, en al het andere zou je buitensluiten. Dat is wat angsten doen; ze vestigen je aandacht onweerstaanbaar op sommige dingen en sluiten daarmee andere dingen uit.

Je denkt onterecht dat je angsten je beschermen, dat je overtuigingen je hebben gemaakt tot wie je bent, en dat je gehechtheden opwinding en zekerheid in je leven brengen. Je ziet niet in dat ze eigenlijk een schild vormen tussen jou en de symfonie van het leven.

Het is natuurlijk vrij onmogelijk om je volledig bewust te zijn van iedere noot in de symfonie van het leven. Maar als je geest niet meer verstopt is en je zintuigen zich openstellen, zul je dingen beginnen waar te nemen zoals ze echt zijn en in contact staan met de werkelijkheid, en je zult betoverd raken door de harmonieën van het universum. Dan zul je begrijpen wat God is, omdat je eindelijk weet wat liefde is.

Je ziet anderen zoals jij bent

Bekijk het zo: je ziet mensen en dingen niet zoals zij zijn, maar zoals jij bent. Als je ze wilt zien zoals ze zijn, moet je aandacht schenken aan je gehechtheden en de angsten die ze met zich meebrengen. Want als je naar het leven kijkt, zijn het deze gehechtheden en angsten die beslissen wat je opvalt en wat je wegfiltert.

Wat je opvalt vraagt vervolgens je aandacht. En omdat je selectief kijkt, is jouw versie van de dingen en mensen om je heen een illusie. Hoe meer je met deze verstoorde versie leeft, des te meer je ervan overtuigd raakt dat het het enige werkelijke beeld van de wereld is omdat je gehechtheden en angsten de binnenkomende informatie zo blijven verwerken dat ze je beeld bevestigen.

Dit ligt aan de oorsprong van je overtuigingen: vaste, onveranderlijke manieren om naar een werkelijkheid te kijken die helemaal niet vast en onveranderlijk is, maar juist in beweging en aldoor veranderend. Het is dus niet langer de echte wereld waarmee je in contact staat en waar je van houdt, maar een wereld die door je hoofd is gecreëerd. Pas wanneer je je overtuigingen, je angsten en de gehechtheden die ze voortbrengen laat varen, zul je bevrijd zijn van de ongevoeligheid die je zo door en blind maakt voor jezelf en voor de wereld.

Fragment uit: Liefdesmeditaties

Liefdesmeditaties

Wil je nog meer fijne teksten over liefde en bewustzijn lezen? 'Liefdesmeditaties' van Anthony De Mello is een prachtig boek om mee te filosoferen over deze onderwerpen. Het is ook een geweldig boek om cadeau te doen.

Bestel jouw exemplaar voor €20.50 met gratis verzending Bestel nu

Je bestelt bij

Lees verder over liefde:

• Het geheim van gelukkig zijn: dit kan je in de weg staan
• Overstijg de leugens die we over de liefde hebben geleerd (+ dit is liefde écht)
• Van binding naar verbinding: vrije liefde in een vaste relatie

Het bericht Ben jij gehecht of verliefd? Waarom een sterke hechting niet altijd gezond is verscheen eerst op Inspirerend Leven.

Wat kun je doen om gelukkig te worden? Er is niets wat jij of iemand anders kunt doen. Waarom niet? Om de simpele reden dat je al gelukkig bent.

Dit kan je geluk in de weg staan

1. Je bent al gelukkig

Wat kun je doen om gelukkig te worden? Er is niets wat jij of iemand anders kunt doen. Waarom niet? Om de simpele reden dat je al gelukkig bent. Hoe kun je bemachtigen wat je al hebt? Als dat zo is, waarom voel je dat geluk dat al van jou is dan niet? Omdat je geest de hele tijd ongeluk creëert. Laat dat ongeluk van je geest los, dan zal het geluk dat altijd al van jou is geweest direct boven komen drijven. Hoe laat je ongeluk los? Kom erachter wat de oorzaak is en kijk onverschrokken naar de veroorzaker. Hij zal vanzelf verdwijnen.

2. Je bent geprogrammeerd om ongelukkig te zijn

Is het weleens in je opgekomen dat je geprogrammeerd bent om ongelukkig te zijn en dat je dus, wat je ook doet om gelukkig te worden, gedoemd bent om te falen? Het is alsof je wiskundige vergelijkingen in een computer invoert en verwacht dat er zinnen van Shakespeare uit komen.

Als je gelukkig wilt zijn is het eerste dat je nodig hebt niet inspanning of zelfs maar goede wil of goede verlangens, maar een duidelijk begrip van hoe je precies bent geprogrammeerd. Er gebeurde het volgende: eerst leerden je gemeenschap en je cultuur je om te geloven dat je niet gelukkig zou zijn zonder bepaalde personen en bepaalde dingen. Kijk maar eens om je heen: overal hebben mensen hun levens opgebouwd op het onbetwiste geloof dat ze zonder bepaalde dingen – geld, macht, succes, goedkeuring, een goede reputatie, liefde, vriendschap, spiritualiteit, God – niet gelukkig kunnen zijn. Wat is jouw combinatie?

3. Je gehechtheid aan dingen maakt je ongelukkig

Zodra je hiervan overtuigd was, ontwikkelde je als vanzelf een gehechtheid aan deze persoon van wie of dit ding waarvan je geloofde dat je zonder niet gelukkig kon zijn. Toen deed je je best om je dierbare ding of persoon te bemachtigen, om je eraan vast te klampen zodra je het had, en om je te verzetten tegen iedere kans om het weer te verliezen. Hierdoor ontwikkelde je uiteindelijk een verachtelijke emotionele afhankelijkheid waardoor datgene waaraan je gehecht was de macht had om je een kick te geven als je het bereikte, om je bang te maken voor het ontberen ervan, en je diep ongelukkig te maken als je het kwijtraakte.

Stop even met lezen en overdenk met afgrijzen de eindeloze lijst van gehechtheden waar je een gevangene van bent geworden. Denk niet in abstracties maar aan concrete dingen en personen. Zodra hetgeen waar je aan gehecht was je in zijn macht had, deed je op ieder moment van de dag je uiterste best om de wereld om je heen zo naar je hand te zetten dat je datgene waar je aan gehecht was in je bezit kreeg en hield. Dat is een uitputtende taak die weinig energie overlaat om te leven en daarvan te genieten. Het is ook een onmogelijke taak in een alsmaar veranderende wereld waar je simpelweg geen controle over hebt.

Dus in plaats van een leven vol rust en voldoening ben je gedoemd tot een leven vol frustratie, angst, zorgen, onzekerheid en spanning. Een paar vluchtige momenten zal de wereld inderdaad gehoor geven aan je inspanningen en zich naar je verlangens voegen. Dan zul je kort gelukkig zijn. Of, nou ja, je zult een vlaag van plezier ervaren die helemaal geen geluk is omdat er een onderliggende angst aan vastzit dat deze wereld van dingen en mensen die je zo zorgvuldig hebt samengesteld op een gegeven moment door je vingers glipt en je teleurstelt – en dat zal vroeg of laat eens gebeuren.

4. Je angst om iets kwijt te raken maakt je ongelukkig

En hier is nog iets om over na te denken: iedere keer dat je gespannen en angstig bent is dat omdat je datgene waaraan je gehecht bent misschien kwijt zult raken of niet kunt bemachtigen, of niet? En iedere keer dat je jaloers bent is dat omdat iemand er misschien vandoor gaat met hetgeen waar jij aan gehecht bent, toch? En bijna al je woede wordt toch veroorzaakt door iemand die je gehechtheid in de weg staat? En zie je hoe paranoïde je wordt als je gehechtheid in het gedrang komt? Je kunt niet meer objectief nadenken en je hebt een verstoorde blik op de zaak, of niet? En als je je verveelt, komt dat dan niet omdat je niet genoeg krijgt van hetgeen waarvan je gelooft dat het je gelukkig zal maken, of waar je aan gehecht bent? En als je gedeprimeerd bent en je ellendig voelt, is het overduidelijk waar dat door komt: dat waarvan je overtuigd bent dat je het nodig hebt om gelukkig te zijn, wordt jou door het leven niet gegeven.

Het geheim van gelukkig zijn

Bijna iedere negatieve emotie die je ervaart is een direct gevolg van een gehechtheid. Dus daar sta je dan, gebukt onder je gehechtheden en wanhopig ernaar strevend gelukkig te worden door vast te houden aan die zware belasting.

Het idee alleen al is absurd. Het tragische is dat dit de enige manier is waarop iedereen heeft geleerd om naar geluk te streven; een methode die je hoe dan ook angst, teleurstelling en zorgen zal opleveren. Bijna niemand is de volgende waarheid verteld: om oprecht gelukkig te zijn is er slechts één ding dat je hoeft te doen – gedeprogrammeerd worden, je ontdoen van die gehechtheden.

Als mensen op deze vanzelfsprekende waarheid stuiten, worden ze doodsbang van de gedachte aan de pijn die gepaard zal gaan met het loslaten van hun gehechtheden. Maar het is helemaal geen pijnlijk proces. Integendeel: je ontdoen van je gehechtheden is een ontzettend aangename taak als je het niet vanuit wilskracht of verwerping doet, maar vanuit zicht.

Word je bewust van je gehechtheden

Je hoeft enkel je ogen te openen en te zien dat je hetgeen waar je aan gehecht bent helemaal niet nodig hebt, dat je geprogrammeerd, gehersenspoeld bent om te geloven dat je zonder deze persoon of dit ding niet gelukkig kunt zijn of niet kunt leven. Weet je nog hoe verdrietig je ooit was, hoe je zeker wist dat je nooit meer gelukkig zou zijn omdat je een dierbaar iets of iemand kwijtraakte? Maar wat gebeurde er toen? De tijd verstreek en je redde je behoorlijk, of niet? Dat zou je gewezen moeten hebben op de onjuistheid van je overtuiging, op het trucje dat je geprogrammeerde geest met je uithaalde.

Een gehechtheid is geen feit. Het is een geloof, een verzinsel in je gedachten, dat in je geprogrammeerd is. Als dat verzinsel in je hoofd er niet was , zou je niet gehecht zijn. Je zou van dingen en mensen houden en enorm van ze genieten maar, omdat je dat geloof niet had, zou je van hen genieten op een niet-gehechte basis. Is er eigenlijk wel een andere manier om ergens echt van te genieten?

Loop nu al die gehechtheden van je nog eens langs, en zeg het volgende tegen iedereen en ieder object dat in je opkomt:

‘Ik ben eigenlijk helemaal niet aan je gehecht. Ik maak mezelf alleen maar wijs dat ik zonder jou niet gelukkig zal zijn.’

Merk, als je dit doet, dat er een verandering in je ontstaat: ‘Ik ben eigenlijk helemaal niet aan je gehecht. Ik heb mezelf voor de gek gehouden om te geloven dat ik zonder je niet gelukkig zal zijn.’

Fragment uit: Liefdesmeditaties

Liefdesmeditaties

Wil je nog meer wijze inzichten die je ogen openen en je laten nadenken over diepe levensvragen én antwoorden daarop geven? In Liefdesmeditaties neemt Anthony De Mello je mee in zijn wereld vol wijsheden.

Bestel jouw exemplaar voor €20.50 met gratis verzending Bestel nu

Je bestelt bij

Lees verder:

• Don Miguel Ruiz: je kunt kiezen voor levensgeluk (ondanks tegenslagen en trauma’s)
• Tips van een therapeut: zo ontwikkel je meer zelfliefde
• Dopaminedetox: waarom jij en je brein er beter van worden (+ zo pak je het aan)

Het bericht Het geheim van gelukkig zijn: dit kan je in de weg staan verscheen eerst op Inspirerend Leven.