Home Bewustzijn Ayurveda & een goede nachtrust: waarom een gezonde dag/nachtcyclus zo belangrijk is

Ayurveda & een goede nachtrust: waarom een gezonde dag/nachtcyclus zo belangrijk is

Door redacteur

Binnen de ayurveda is de connectie tussen onze gezondheid en levensstijl en de verbinding met de natuur van groot belang. Gezondheid wordt hierbij gezien als een complexe, persoonlijke en voortdurend veranderende ervaring waar we van genieten als we in balans zijn met onze innerlijke constitutie en de wereld om ons heen. Een van de manieren om onze gezondheid en onze levensstijl te verbeteren is het aanhouden van regelmatige slaaptijden. Daar wordt in dit artikel verder op ingegaan.

Het belang van slaap

Afvalproducten worden voornamelijk na 22.00 uur door ons lichaam verwerkt en deze activiteit is mindere sterk wanneer we wakker en actief zijn. Daarnaast moet ons immuunsysteem zichzelf tussen 23.00 en 02.00 revitaliseren. Slaap is daarom ook erg belangrijk. Bovendien is het goed voor ons om vaste slaaptijden aan te houden.

Waarom een gezonde dag/nachtcyclus zo belangrijk is

Ons lichaam doorloopt een aantal cycli die verbonden zijn met externe signalen uit de natuur. We hebben allemaal een biologische klok. Deze bestaat uit patronen van herhaalde activiteit die gerelateerd zijn aan de cycli van dag en nacht. Het gaat om patronen die zichzelf elke dag herhalen en op de een of andere manier gelijk lopen met de zonnedag. Hierbij gaat het niet alleen om de slaap-waakcyclus, maar ook om de stijging en daling van onze lichaamstemperatuur en de invloed van bepaalde biochemische stoffen en enzymen. Onze lichaamstemperatuur stijgt zo bijvoorbeeld gedurende dag en is ’s avonds op zijn hoogst om vervolgens weer te dalen.

Hoe slaap ons eetpatroon beïnvloed

Een gezonde dag/nachtcyclus zorgt voor een gezonde afscheiding van hormonen. Denk hierbij aan hormonen die betrokken zijn bij onze eetgewoonten, maar bijvoorbeeld ook aan hormonen die gerelateerd zijn aan een goede nachtrust, immuniteit en herstel. Zo reguleren onze belangrijkste eetlusthormonen bijvoorbeeld de yin en yang van ons eetpatroon. Dit betekent dat ze ons vertellen wanneer we honger hebben en wanneer we genoeg hebben gegeten. Er blijkt dat wanneer we niet genoeg slapen, beide hormonen uit balans raken wat tot gevolg heeft dat ons hongergevoel en onze eetlust worden beïnvloed. Een slaaptekort verstoort dus de verbinding tussen ons brein en onze maag en ons gezonde dieet kan verstoord worden wanneer ons lichaam denkt honger te hebben wanneer dit niet het geval is.

De grote invloed van slaapgewoonten

Slaap is echter niet alleen belangrijk om de yin en yang van ons eetpatroon in balans te houden. De kwaliteit van je slaap en de hoeveelheid slaap die je krijgt, hebben namelijk een grote invloed op vrijwel elk systeem in je lichaam. Slaapgewoonten blijken eigenlijk alles te beïnvloeden: hoe we eten, hoe vet we worden, hoe sterk ons immuunsysteem is, maar ook hoe creatief en scherpzinnig we kunnen zijn en hoe we met stress omgaan. Slechte slaapgewoonten kunnen dan ook leiden tot onder andere geheugenverlies, diabetes, obesitas en depressiviteit.

Slaap in relatie tot de Ayurvedische dosha-types

Eerder in dit artikel werd al genoemd dat ons lichaam een aantal cycli doorloopt die verbonden zijn met externe signalen uit de natuur. Volgens Ayurveda worden onze interne cycli die samen hangen met de externe cycli uit de natuur, gereguleerd door het moment dat de zon opkomt en ondergaat en gekenmerkt door een relatie tussen de drie dosha’s.

Elke dag vinden er twee primaire cycli van veranderingen in het lichaam plaats, die elk een kapha-, pitta- en vata-fase bevatten. De eerste cyclus vindt plaats tussen zonsopkomst en zonsondergang en de tweede tussen zonsondergang en zonsopkomst. De cycli beginnen met kapha-kenmerken, gevolgd door pitta en vata. Hoe beide cycli er precies uitzien, wordt hieronder weergegeven.

Eerste cyslus (dag):

  • Kapha: 6.00–10.00 uur
  • Pitta: 10.00–14.00 uur
  • Vata: 14.00–18.00 uur

Tweede cyclus (nacht)

  • Kapha: 18.00–22.00 uur
  • Pitta: 22.00–2.00 uur
  • Vata: 2.00–6.00 uur

Gedurende de periode van de dag of nacht die met je overheersende dosha overeenkomt, ben je het meest gevoelig. Dit is de tijd waarin je extra alert moet zijn dat je in balans blijft. Vata-types zijn van nature vaak lichte slapers, maar hebben wel minimaal acht uur per nacht slaap nodig. Ook kunnen ze profijt hebben van een dutje overdag. Pitta-types slapen daarentegen diep en hebben daardoor minder slaap, namelijk zes tot acht uur, nodig. Kapha-types kunnen de neiging hebben om te lang te slapen en doen er goed aan om het bij zeven tot acht uur per nacht te houden en overdag geen dutje te doen. Wat bovendien goed werkt voor dit type, is opstaan wanneer de zon opkomt.

Weet jij niet welk dosha-type jij bent? Lees hier meer over de verschillende dosha’s en ontdek welke dosha jij zelf bent.

Tips voor alle dosha-types

De onderstaande tips kunnen je helpen bij het verkrijgen van een betere nachtrust, ongeacht je je overheersende dosha.

  • Probeer iedere avond voor 22.00 naar bed te gaan. Dit is belangrijk aangezien de uren die je voor middernacht slaapt de grootste invloed hebben op je herstel.
  • Zorg voor een rustige en schone slaapomgeving. Om dit te realiseren is het van belang om ervoor te zorgen dat er geen elektronica in je slaapkamer aanwezig is.
  • Probeer cafeïne laat op de dag te vermijden. Bedenk daarnaast voor jezelf of je geen medicijnen gebruikt die je slaap kunnen verstoren.
  • Zorg ervoor dat je ontspannen bent voor het slapengaan. Doe daarom geen stimulerende activiteiten vlak voordat je naar bed moet en geef je lichaam het signaal dat het tijd is om te rusten. Dit kun je doen door een warm bad te nemen, naar rustige muziek te luisteren of een ontspannend boek te lezen. Ook kan het helpen om een ademhalingsoefening te doen.
  • Slaap met kleding die lekker zit en past bij de temperatuur op je slaapkamer zodat je het niet te warm of koud hebt. Een koelere kamer, met een temperatuur tussen de 18 en 21 graden, levert een betere nachtrust op.

Probeer de bovenstaande tips eens uit voor een betere nachtrust en daarmee ook een gezondere levensstijl.

Boekentip: Het Hot Belly dieet

Het hot belly dieet van suhas kshirsagarMet Het Hot Belly dieet richt dr. Suhas G. Kshirsagar zich speciaal op de stofwisseling. Die bepaalt namelijk voor een groot deel hoe je eruit ziet en hoe je je voelt. Een verstoorde stofwisseling leidt tot overgewicht en vermoeidheid – dat is wetenschappelijk aangetoond. Maar als je je voedsel zonder problemen verteert, ben je slank en kun je de hele wereld aan. Het Hot Belly dieet stoelt op de Indiase gezondheidsleer Ayurveda.

Bestel jouw exemplaar op onze webshop Boekenwereld.com voor € 20,99 met gratis verzending.

Leave a Comment