Tag: Paul de Blot
De crisis is eigenlijk een kans. Een kans op een nieuwe start. Dat was de boodschap van Paul de Blot, hoogleraar business spiritualiteit op Nyenrode tijdens zijn lezing voor de MKB Krachtcentrale op 12 november. Het werkt in de economie niet anders dan in de natuur: afsterven en nieuw leven gaan hand in hand.
De financiële crisis is eigenlijk een waardencrisis, zo betoogde Paul de Blot. De huidige kommer en kwel in de wereldeconomie is een gevolg van het feit dat we het contact met onze wortels verloren hebben en dat we vergeten zijn waar het werkelijk om draait. We laten ons massaal leiden door verkeerde prikkels. Het resultaat: een ontspoorde economie en een verziekt werkklimaat. Het aantal burn-outs is schrikbarend.
Business spiritualiteit. De link tussen die twee begrippen is niet voor iedereen direct duidelijk. Maar voor Paul de Blot, (em.) hoogleraar business spiritualiteit op Nyenrode, hebben ze alles met elkaar te maken. Het is zakendoen op een menselijke manier, zonder de cijfers uit het oog te verliezen.
Een bekend managementblad verdacht Nyenrode van 'esoterie', toen het nieuws van de benoeming van Paul de Blot hen ter ore kwam. Onzin, betoogt De Blot in zijn boek Business Spiritualiteit. Het is een stijl van ondernemen met oog voor markt en mensen. Bij business spiritualiteit draait het om zakendoen met hoofd en hart. Dat is allesbehalve zweverig, en uit zakeljk oogpunt zelf buitengewoon verstandig.
Realiteit als vertrekpunt
Business spiritualiteit heeft zijn verrekpunt in de realiteit - en de realiteit is dat de mens zowel een stoffelijk als een geestelijk wezen is. “Lichaam en geest zijn twee kanten van dezelfde medaille. Die dualiteit is kenmerkend voor alle menselijke activiteiten. Spiritualiteit is een wezenlijk aspect van het mens-zijn en hoort dus ook op de werkvloer thuis. De ziel is toch niet ineens uitgeschakeld op het moment dat iemand aan het werk is?” Business spiritualiteit is erop gericht de spirituele dimensie in het bedrijfsleven terug te brengen. Anders gezegd gaat het om efficiënt zakendoen op een spirituele manier - een manier waarbij het welzijn van mensen op de eerste plaats komt. Het hart is in dezen de belangrijkste leidsman. Om de stem van het hart te horen is het noodzakelijk om tussen de werkzaamheden door geregeld de tijd te nemen om stil te zijn, de blik naar binnen te keren en je te bezinnen op wat je aan het doen bent.
Oud worden gebeurt vanzelf. Elke dag een stukje meer. Het leven is een cyclus van geboorte en dood, en behalve met groei hebben we dus ook te maken met aftakeling. En dat laatste is voor de meeste mensen moeilijk te verteren. Meegaan in het natuurlijke proces van veroudering vereist een acceptatie van je eigen sterfelijkheid. Oud worden zonder je ertegen te verzetten, hoe doe je dat?
Deze week had ik een interview met een dame van 90 jaar. Een feministe van het eerste uur, iemand die een hoge positie had bekleed aan de universiteit in een tijd dat het nog een uitzondering was dat meisjes gingen studeren. Een strijdbare vrouw dus, gewend om op alle fronten haar mannetje te staan. Maar nu kon ze niet eens meer opstaan om de deur voor mij open te doen, en haar ademnood maakte na een uur noodgedwongen een einde aan het interview. Zij had het daar zichtbaar moeilijk mee. De geest was nog volkomen helder, zei ze, maar ze zat gevangen in een lichaam dat niet meer wilde. Dat had iets heel tragisch.
Bezieling in je werk is onbetaalbaar. Wie van zijn werk houdt en de ruimte krijgt om zijn talent te gebruiken haalt het beste uit zichzelf. Toch krijgen veel mensen die ruimte niet. De meeste bedrijven scoren op het punt van bezieling bedroevend slecht. Paul de Blot noemt in zijn boek Business Spiritualiteit de zorg als een voorbeeld van een bedrijfstak waarin door vergaande specialisering de bezieling grotendeels verdwenen is. Het systeem helpt hier de bezieling van de medewerkers vaak om zeep.
Volgens De Blot zijn voor een gezond bedrijf drie dingen nodig: deskundigheid in het zakendoen, openheid voor de omgeving en zelfkennis van het bedrijf. In de meeste bedrijven is er alleen aandacht voor het eerste, en zelfs dat maar heel beperkt. Ter wille van de efficiency is het werk vaak in stukjes geknipt. Mensen voeren deeltaken uit en hebben geen zicht meer op het eindproduct. Het doel wordt uit het oog verloren en dat is funest voor de motivatie. Men vergeet waar het eigenlijk om gaat.
Aan de basis van elk bedrijf ligt een ideaal: het ideaal van de stichter. Met zijn product of dienst wilde de oprichter het leven makkelijker, mooier of leuker maken. In de dagelijkse praktijk kan dat oorspronkelijke ideaal behoorlijk ondersneeuwen. Maar kan business spiritualiteit eigenlijk wel zonder een droom? Is dromen niet essentieel voor bezieling? Dus: back to basics! 
Business spiritualiteit is eigenlijks niks bijzonders, aldus Paul de Blot. Het draait allemaal om twee eenvoudige vragen: wat wil je en hoe doe je dat? De eerste vraag is het belangrijkste. Het antwoord daarop is bepalend voor de spiritualiteit van een organisatie. Het is de vraag naar de ultieme droom, het diepste verlangen. Vertaald naar de bakker op de hoek betekent dat: wil je gewoon broodjes bakken of wil je mensen lekker eten geven? Met andere woorden: beschouw je je werk als een nauw omschreven product of als een dienst aan de mensheid? Is de bakkerij je horizon, of zie je jezelf als onderdeel van een groter geheel? In dat laatste geval is broodjes bakken het middel voor het grotere doel: het welzijn van de klant.
Soms kom je ze tegen, mensen die alles wat ze aanraken in goud weten te veranderen. Het leven lacht hen toe. Waar anderen op de klippen lopen, zeilen zij er schijnbaar moeiteloos omheen. Een duidelijk geval van flow. Om jaloers op te worden. Maar waarom zou je? De innerlijke gesteldheid die ervoor nodig is, is door iedereen aan te leren. Je gaat gewoon van focus naar flow.
In Nederland zijn we vrij goed in het afhakken van elke kop die boven het maaiveld uitsteekt. Het spreekwoord laat er geen misverstand over bestaan: wie voor een dubbeltje geboren is, zal nooit een kwartje worden. Maar is dat wel zo? Paul de Blot werpt in zijn boek Business Spiritualiteit de vraag op of het niet eerder zo is dat je je lot grotendeels in eigen handen hebt. Kun je, door op het juiste moment de juiste keuzes te maken, niet je eigen flow creëren?
Business spiritualiteit kan beschouwd worden als het creatieve kapitaal van een bedrijf. Een kapitaal dat geworteld is in een gezamenlijk ideaal. Het belang van zo’n ideaal is groot, stelt Paul de Blot in zijn boek Business Spiritualiteit. Een ideaal vormt de motor achter alle activiteiten van een bedrijf of persoon.
In de dagelijkse hectiek van werk is weinig ruimte voor bezinning. De dagelijkse activiteiten vormen een soort wervelwind die het handelen vaak volledig bepaalt. Je moet van alles, en aan rust en reflectie kom je nauwelijks toe. Dat past ook niet in onze calvinistische aard. Het voel immers als ‘niets doen’. Maar dat is niet zo. Het zou heel goed zijn om je geregeld te bezinnen op de vraag waarom je doet wat je doet.
In de moderne maatschappij draait alles om cijfers. Winst, verlies, groei, toekomstperspectief… Alles wordt erin uitgedrukt en we vertrouwen erop. Want cijfers zijn een objectieve maatstaf, je belangrijkste zekerheid. Tenminste, dat zou je denken. Business spiritualiteit zegt iets anders: cijfers zijn niet het hele verhaal. Ook in business is het heel verstandig om je hart te laten spreken. Zaken doen met je hart, hoe doe je dat?
We zijn doorgaans heel goed in mensen in een hokje stoppen. Als je iemand voor de eerste keer ontmoet vel je binnen een fractie van een seconde een oordeel, en het is heel moeilijk om die eerste indruk nog bij te stellen. Bewust of onbewust schat je in hoe iemand in elkaar steekt op basis van zijn uiterlijk, hoe hij overkomt of wat hij zegt. Vervolgens behandelen hem overeenkomstig het etiket. Jammer, want de ‘echte’ waarheid kon wel eens een heel andere zijn. Als je je hart had ingeschakeld was je misschien tot een ander oordeel gekomen. En je hart zit er niet vaak naast.
Spiritualiteit en werk vormen een inspirerende combinatie
Paul de Blot is daarvan het levende bewijs. In 2006 begon deze 83-jarige jezuïet met grote bevlogenheid aan het bekleden van de leerstoel Business Spiritualiteit op Nyenrode. Zijn missie: de menselijke maat terugbrengen in het bedrijfsleven. Een pleidooi voor rust en reflectie op de werkvloer.
In het leven van Paul de Blot vloeien spiritualiteit en werk naadloos in elkaar over. De waarden waar hij voor staat in zijn leerstoel Business Spiritualiteit zijn dezelfde als die hij meekreeg als kind en in zijn leven als jezuïet. Juist het besef van deze samenhang vormt de kracht van de business spiritualiteit. De boodschap van De Blot is dan ook niet compleet zonder een korte blik op zijn leven.
Opgegroeid op een suikerplantage in Indonesië kreeg Paul de Blot spiritualiteit eigenlijk met de paplepel ingegoten. Niet via een dogmatische opvoeding, maar door het leven in de natuur en in een grote familie. Zo lang hij zich kan herinneren was hij omringd door talrijke familieleden. Daardoor ervoer hij al jong de kracht van het collectief en de waarde van de gemeenschap als een harmonisch geheel. Zijn jeugd in die grote familie legde niet alleen de basis voor zijn sociale ontwikkeling, maar gaf hem als kind ook veel vrijheid. Niemand lette op hem en dus maakte hij als kleine jongen al eindeloze zwerftochten over de grote plantage en reisde hij menigmaal ongezien mee boven op een treinwagon met suiker naar de kust.
Bij alle onzekerheid en ellende die de financiële crisis heeft veroorzaakt, is er toch ook een lichtpuntje. Eindelijk worden er kanttekeningen gezet bij een overtrokken manier van leven en een eenzijdige gerichtheid op geld. Als de crisis iets bewijst, is het wel dat er behoefte is aan een andere manier van zaken doen. Een manier die oog heeft voor markt en mensen. Dat is business spiritualiteit.
Shareholder value. Schaalvergroting. Winstmaximalisatie… Als je de krant openslaat lijkt het wel of ondernemen alleen maar om geld draait. Maar het kan ook anders. Business spiritualiteit biedt een serieus alternatief. Bij business spiritualiteit draait het om zakendoen met hoofd en hart. Dat is allesbehalve zweverig. En uit zakelijk oogpunt zelf buitengewoon verstandig, schrijft Paul de Blot in zijn boek Business spiritualiteit.
2 reacties Lees meer over Business spiritualiteit: serieus alternatief »
Inspiratie voor vandaag
Er zijn drie ingangen tot invloed:
logos, pathos en ethos.
Leestip
De zeven spirituele wetten van superhelden
Prijs: € 14,95
Deepak Chopra ontrafelt de zeven wetten van de wereld van superhelden. Hij legt de waarde ervan uit en laat zien hoe je ze kunt toepassen...
Inschrijven voor de nieuwsbrief
Schijf u in voor de nieuwsbrief en ontvang:
- Laatste blog artikelen
- Komende evenementen
- Nieuwste ontwikkelingen
Waarom aanmelden?
- Blijf op de hoogte van inspirerend nieuws
- Ontvang aanbiedingen
- Deel ervaringen met andere leden
Maak een profiel aanHeeft u al een profiel? Log hier in
hennybos op Ik HOU van MIJ
Iemand zei ooit: 'Ik hou van mij en het is wederzijds'
ma 6 feb '12 om 0:51
Luc op Overgewicht en het woord NEE in Mindfulness
Mooi artikeltje. Met name het stukje over jezelf. Ik heb zelf ook een mooie...
vr 3 feb '12 om 19:49
Liesbeth58 op Bekijk ze eens als mensen
Hoi Sylvia, Jij bent er snel bij! Dank voor het compliment. En ja, je mag het...
di 31 jan '12 om 12:25
sylvia-regina op Bekijk ze eens als mensen
Wauw Liesbeth wat goed verwoord van je en dan te bedenken dat je vorige week...
di 31 jan '12 om 7:54
Geert Kimpen op Red de Bibliotheca Philosophica Hermetica
Wat goed om te horen Annick; dank om te laten weten!
zo 29 jan '12 om 12:52