Met eigen ogen

Het Noordbrabants Museum in `s-Hertogenbosch laat van 21 mei t/m 30 augustus 2009 een 50-tal zelfportretten zien van Nederlandse kunstenaars uit de periode 1900 tot heden. Centraal hierbij staat het verhaal dat de kunstenaar met zijn zelfportretten wil vertellen.

Zelfportretten kunstenaars

Het zelfportret vormt een geheel eigen thema in de kunstgeschiedenis. Weinig kunstenaars hebben de verleiding kunnen weerstaan zichzelf te vereeuwigen. Vanaf de Renaissance vormt het zelfportret de meest duidelijke verpersoonlijking van het kunstenaarschap. De schilders presenteren zich als hun eigen model, dikwijls voorzien van attributen die verwijzen naar het artistieke ambacht. In de Nederlandse kunstgeschiedenis zijn Rembrandt en Vincent van Gogh de bekendste schilders van zelfportretten.

Oude meesters en jonge talenten

In de zelfportretten die in de twintigste eeuw zijn gemaakt en tot op de dag van vandaag gemaakt worden, plaatst de kunstenaar zich op zijn manier in de kunsthistorische traditie. De kunstenaar is zijn model en confronteert ons daarmee, dikwijls vanuit een geheel eigen, onafhankelijke artistieke invalshoek. Dit heeft geleid tot een kleurrijke variatie aan indringende en fantasievolle zelfportretten.

In de tentoonstelling worden portretten van `oudere` twintigste-eeuwse meesters geconfronteerd met het werk van jonge talenten. Het gaat om uitzonderlijke en prachtige werken van onder meer Carel Willink, Ger van Elk, Dick Ket, Lucebert, Kees Verwey, Levi van Veluw, Rineke Dijkstra en vele anderen.

Drie thema`s

Centraal in deze expositie staat het verhaal dat de kunstenaar met zijn zelfportret wil vertellen en hoe het publiek daarop reageert. De selectie van zelfportretten is in drie thema`s in te delen.

In de eerste plaats de kunstenaar die zich voorstelt met attributen van zijn ambacht. Dit type, dat overduidelijk teruggrijpt op de traditie die sinds de middeleeuwen en Renaissance gangbaar was, zien we terug in de portretten van de magisch realisten tot en met de werken van Philip Akkerman.

In de tweede plaats worden portretten getoond waarin de kunstenaar zichzelf als het ware psychologiseert. Hij verandert zijn gezicht, bijvoorbeeld door het een aparte kleur te geven, of hij houdt zichzelf een masker voor. Op deze wijze vertelt de kunstenaar iets over zijn gemoed.

Het derde thema bestaat uit zelfportretten waarin de kunstenaar zichzelf eenvoudigweg als model gebruikt. In de foto`s en collages van Ger van Elk en Teun Hocks keert de kunstenaar zelf steeds weer terug als het anonieme onderwerp. Dit verleent deze kunstwerken een sterk vervreemdend effect.

De tentoonstelling omvat naast een 50-tal schilderijen ook foto`s en video`s.

Meer informatie: Noordbrabants Museum