Kritiek: kans op groei

Sommige mensen zijn briljant in het omgaan met kritiek. Ze springen niet onmiddellijk op de kast, maar vragen je het hemd van het lijf: hoezo, wat bedoel je dan en hoe kan ik dat veranderen? Of zoals vriend R. het van de week uitdrukte: ‘Kritiek is een kans op groei’.

Mijn referentiekader als het gaat over kritiek is dat van een mij zeer dierbare maar zeer lichtgeraakte vriend. Altijd als ik maar iets zeg wat in de verste verte op kritiek kan lijken, springt hij onmiddellijk in de verdediging. Een verdediging die niet zelden overgaat in de aanval. Wat een verademing was dan ook de reactie van vriend R. toen ik hem er deze week zachtzinnig op wees dat ik dol op hem was, maar soms ook wel doodmoe van hem werd. “Wat bedoel je?’, vroeg hij. “Vertel me meer! Daar kan ik mijn voordeel weer mee doen en verder groeien’.

Gunst
Ik wist niet wat mij overkwam. Iemand die kritiek opvatte als iets positiefs. “Ik wil je een gunst vragen”, waren zijn letterlijke en hem kennende gemeende woorden. “Doe me een plezier, en vertel me wat je daar precies mee bedoelt.” Kritiek als een schuurpapiertje dat helpt om de ruwe randjes weg te schaven en weer een stukje te groeien in de richting van wie je wilt zijn.

Verrassend
R. is therapeut, dus misschien is het ook wel logisch dat hij in alles gericht is op het idee van groeien, maar toch vond ik het mooi en verrassend. Leerzaam ook. Want wat doe je zelf als iemand jou confronteert met minder mooie kantjes van jezelf? Of misschien neutrale kantjes die gewoon die ene persoon een beetje irriteren? Hoe snel schiet je niet in de verdediging? En hoeveel vruchtbaarder is het om kritiek in dank te accepteren, rustig na te denken wat jij ervan vindt. En als jij vindt dat het hout snijdt, daar je voordeel mee te doen en je gedrag te veranderen.
De wereld zou er vermoedelijk vriendelijker uitzien. En met een hoop minder ruzie.