Inspiratie uit een moestuin

Sinds een paar jaar heb ik een moestuin. Als ik aan het werk ben in de moestuin gaat mijn hart open. Niets kan me meer ontspannen dan zo’n onzinnig karwei als onkruid wieden. De moestuin verbindt me met de schepping, waarin alles een eigen plaats en tijd heeft en waarin elk levend wezen een eigen bijdrage levert. Door mijn moestuin ben ik ook anders gaan aankijken tegen voedsel. Ik heb meer respect voor de inspanning die ervoor nodig is om eten op mijn bord te toveren.

Ontworteld

Dat is niet altijd zo geweest. Hoewel ik als tuindersdochter ben opgegroeid tussen de tomaten en komkommers in de kassen van mijn vader, ben ik door studie en werk in de loop van de jaren mijn band met de natuur kwijtgeraakt. Ik was vooral bezig met mijn hoofd.

Elke vrijdag draafde ik achter een karretje door de supermarkt en sloeg ik producten in die ik binnen een kwartier op tafel kon toveren. Ik kocht aardbeien in de winter ook al smaakten ze nergens naar. Ik woonde in een huis met een piepklein tuintje. Handig, want ik was meer bezig met mijn werk dan met de tuin. Dat we na het werk buiten konden zitten met een wijntje vond ik mooi genoeg.

De eerste stappen 

Toen ik tijdens een sabbatical drie maanden doorbracht in onze verbouwde boerderij in Frankrijk legde ik een kleine moestuin aan. Het was 2003, de zomer van de hittegolf. De prille planten die ik had gepoot waren niet opgewassen tegen de meedogenloze zon van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat. Alleen de courgetteplanten gaven een handvol vruchten.

Desondanks had ik de smaak te pakken. Het jaar daarop breidde ik de moestuin wat uit. Ik pootte uien en zaaide wortelen, spinazie en sla. Omdat ik kool en aardappelen afgezaagd vond begon ik te experimenteren met oude gewassen. Ik legde een aparte tuin aan voor frambozen, bessen, aardbeien en bramen.

Ondanks allerlei fouten en tegenslagen werd de oogst elk jaar groter en van betere kwaliteit. Ik leerde namen van wilde planten, ik bestudeerde tuinboeken over bemesten en snoeien en ik sloot vriendschap met een buurman met dezelfde passie voor de moestuin.

De wijsheid van de natuur

Als ik in de moestuin aan het werk ben, hoor ik de vogels, ik voel de zon en de wind en de spieren in mijn rug en benen. Ik ervaar het mysterie van het leven zelf. Het fascineert me mateloos dat zaden in de grond met licht en warmte tot eetbare slakroppen of boontjes uitgroeien. In de moestuin heb ik geleerd om het tempo van de natuur aan te houden. Ik besef dat sommige groenten, zoals pastinaken, langzaam onder de grond groeien, terwijl andere, zoals zaden van rucola, snel ontkiemen en na zes weken al kunnen worden geoogst. Ik heb geleerd dat gewassen elk hun eigen vijanden hebben, maar dat ze bewust geplaatst soms de ziekte van een buurplant kunnen voorkomen. Ik krijg in de tuin respect voor de wijsheid en het eigen ritme van de natuur. In mijn tuin kan ik dankbaar zijn voor de gulle gaven van de natuur. Ik heb bovendien leren relativeren wat je op wilskracht tot stand kunt brengen en heb ontzag gekregen voor wat los van mijn inspanningen wel of niet wil ontstaan.

Vers uit de grond

De liefde voor de moestuin verplaatst zich vanzelf naar de keuken. Doordat ik soms in korte tijd grote hoeveelheden van een gewas moet oogsten moest ik op zoek naar nieuwe recepten en methoden om voedsel te conserveren. Ik heb het altijd erg leuk gevonden om te koken, maar dat plezier is niet te vergelijken met de trots als ik een maaltijd kan voorzetten met groenten en kruiden die ik luttele uren daarvoor zelf uit de grond heb getrokken. Van Franse vrienden leerde ik likeuren maken van kruiden en vruchten. Ik maak nu vruchtensappen in, vries groenten en kruiden in en bak zelfs af en toe mijn eigen brood. ’s Winters zit ik op de bank bij de houtkachel met een glas zelfgemaakte notenwijn de brochures van zaadhandels te bestuderen en in het voorjaar staan er tientallen kweekpotten onder de dakramen op zolder.

Waardering voor voedsel

Wie zelf groenten en vruchten kweekt ontwikkelt een andere band met eten dan met verpakt voedsel uit de supermarkt. Er gaan maanden overheen waarin de planten moeten worden besproeid, verzorgd en opgebonden. Wat een trots als je dan eindelijk sperzieboontjes op tafel kunt zetten!

Moestuinieren brengt je meer in contact met de seizoenen. Het makt dat je reikhalzend kunt uitkijken naar de eerste kersen of bewust de laatste tomaten van het seizoen plukt.

Door zelf gekweekt voedsel word je bewuster van wat je eet. Je proeft beter en je smaak ontwikkelt meer nuances. De smaak van bietjes uit eigen tuin is ongeëvenaard, de radijzen zijn vers en knapperig. Dat je de spinazie een paar keer moet wassen vanwege zand en slakjes neem je graag voor lief. Omdat het eten zoveel smaak van zichzelf heeft, kun je met eenvoudige recepten toe.

Ik ben blij dat ik heb kunnen studeren en dat ik een beroep uitoefen waarin ik vaak intellectueel word uitgedaagd. Toch beschouw ik het als een enorme stap vooruit in mijn ontwikkeling, dat ik niet alleen met mijn hoofd bezig ben, maar ook met mijn handen. Ik zie het als spirituele groei, dat ik me meer kan over geven aan het ritme van de natuur in plaats van mezelf op wilskracht vooruit te duwen.

Bron: Met Hart en Ziel aan Tafel
Meer informatie: www.crystalriver.nl