Altijd het gevoel tekort te schieten?

Vrouwen hebben vaker dan mannen het gevoel dat ze tekortschieten, niet alleen op hun werk maar ook thuis. Dit lijkt te maken te hebben met een streven naar perfectionisme en het gevoel dat je zowel carrière moet maken als voor man en kinderen moet zorgen.

Verschil tussen mannen en vrouwen

Onderzoekers aan de Auburn University constateerden in een groep van 300 mensen met een gezinsleven en een baan van minstens 20 uur per week dat 38 procent van de vrouwen in hun werk hoge doelen stelt en daarbij niet het gevoel heeft dat ze die kunnen waarmaken. Onder de mannen was dit 21 procent. In de thuissituatie had 30 procent van de vrouwen het idee dat ze tekortschoten, terwijl van de mannen slechts 17 procent zich hier druk om maakt.

Op zoek naar de redenen

De onderzoekers zochten aanvankelijk in de aspecten die ook wel 'the big five' genoemd worden en die de meeste verschillen in houding t.o.v. en functioneren in het werk kunnen verklaren. Het gaat dan om:

1. Extraversie: de mate waarin je behoefte hebt aan contact met anderen.

2. Inschikkelijkheid: ben je meestal meegaand, tolerant en hulpvaardig of juist meer competitief?

3. Zorgvuldigheid: ga je georganiseerd en doelgericht te werk of ongestructureerd en doelloos?

4. Emotionele stabiliteit: ben je ontspannen, tevreden met jezelf, of ben je onzeker en nerveus en maak je je veel zorgen?

5. Openheid voor ervaring/ideeën: de mate waarin je op zoek bent naar nieuwe ervaringen.

Geen van deze vijf aspecten blijkt echter het verschil te kunnen verklaren en ook de mate van ambitie en de mate waarin je gehecht bent aan je werk blijken er niet voor verantwoordelijk. De belangrijkste verklarende factor voor een negatieve balans tussen werk en gezin en het daaruit voortvloeiende gevoel tekort te schieten is je mate van perfectionisme. 

Een oplossingsrichting

Meer ontspannen, meer loslaten - het lijkt een mantra die altijd weer opduikt en een helend effect heeft. Je moet echter ook aan het begin beginnen en je doelen bijstellen. Dwing jezelf tot realisme en toets je doelen aan de volgende criteria: 

positief geformuleerd
> wat wil ik bereiken i.p.v. wat ik niet wil

binnen eigen controle
> kan ik het zelf beïnvloeden of ben ik afhankelijk van anderen?

haalbaar
> ligt het binnen de reële mogelijkheden van mij in deze context?

verantwoord
> kan er iets of iemand last van hebben als ik dit ga doen?

meetbaar
> hoe weet en meet ik wanneer het doel bereikt is?

Bron: Journal of Occupational and Organizational Psychology